Fotowoltaika w domu jednorodzinnym przestaje być traktowana wyłącznie jako „dodatkowa instalacja na dachu”. Najnowszy projekt nowych Warunków Technicznych z 6 sierpnia 2026 r. poświęca urządzeniom fotowoltaicznym osobny rozdział i wprowadza znacznie bardziej szczegółowe wymagania związane z bezpieczeństwem pożarowym.

To ważna zmiana zarówno dla inwestorów, jak i projektantów oraz wykonawców. Co istotne, na dzień publikacji tego materiału mówimy jeszcze o projekcie rozporządzenia, a nie o ostatecznym, opublikowanym akcie prawnym. Projekt został w sierpniu 2026 r. notyfikowany Komisji Europejskiej.

Nowe Warunki Techniczne – dlaczego fotowoltaika trafia do osobnego rozdziału?

Obowiązujące od lat Warunki Techniczne powstawały w rzeczywistości, w której instalacje PV na budynkach mieszkalnych były rzadkością. Dziś fotowoltaika, falownik i coraz częściej magazyn energii są standardowymi elementami instalacji technicznych domu.

Projekt nowych przepisów odpowiada na ten rozwój, wprowadzając osobny rozdział dotyczący warunków instalowania urządzeń fotowoltaicznych. Regulacje mają przede wszystkim ograniczać ryzyko porażenia prądem podczas działań ratowniczych oraz możliwość rozwoju pożaru w obrębie instalacji.

1. Przewody DC przede wszystkim na zewnątrz budynku

Jedna z ważniejszych projektowanych zmian dotyczy prowadzenia przewodów po stronie prądu stałego. Zasadą ma być ich prowadzenie na zewnątrz budynku.

Prowadzenie przewodów DC wewnątrz budynku byłoby nadal możliwe, ale pod określonymi warunkami – m.in. w odpowiednio wykonanej przegrodzie albo osłonie o wymaganej odporności ogniowej. Projekt wyklucza również prowadzenie takich przewodów w użytkowanych przewodach kominowych: dymowych, spalinowych i wentylacyjnych.

Dla inwestora oznacza to, że trasa kablowa nie powinna być traktowana jako detal pozostawiony instalatorowi na końcu prac. Powinna zostać zaplanowana już na etapie projektu instalacji.

2. Wyłącznik awaryjny PV z myślą o ekipach ratowniczych

Projekt zakłada zastosowanie rozwiązania umożliwiającego ekipom ratowniczym bezpieczne ograniczenie zagrożenia po stronie DC. W praktyce przewidziano rozwiązanie pozwalające m.in. na obniżenie napięcia poniżej 30 V w czasie nie dłuższym niż 30 sekund albo odłączenie napięcia w przewodach prowadzonych wewnątrz budynku.

Urządzenie uruchamiające wyłącznik awaryjny PV ma znajdować się w miejscu przewidywanego dostępu ekip ratowniczych i być odpowiednio oznakowane.

To rozwiązanie ma znaczenie praktyczne. Samo wyłączenie zasilania budynku od sieci nie powoduje przecież, że moduły fotowoltaiczne przestają wytwarzać napięcie.

3. Gdzie będzie można zamontować falownik?

Projekt przewiduje, że falownik oraz rozdzielnica instalacji fotowoltaicznej powinny być umieszczone na zewnątrz budynku albo w pomieszczeniu nieprzeznaczonym na pobyt ludzi, w miejscu zapewniającym odpowiednią wentylację.

Dodatkowo powierzchnia ściany w miejscu montażu i w określonym obszarze wokół urządzenia ma być wykonana z materiałów o odpowiedniej klasie reakcji na ogień albo zabezpieczona właściwą okładziną.

W praktyce warto będzie jeszcze dokładniej przemyśleć montaż falownika np. w garażu, pomieszczeniu technicznym czy na elewacji. Przypadkowe ulokowanie urządzenia w korytarzu, garderobie czy innym pomieszczeniu użytkowym może być problematyczne.

4. Wykrywanie zwarć łukowych i kontrola izolacji

W projekcie pojawia się obowiązek stosowania w instalacji PV środków ochrony obejmujących m.in.:

• monitorowanie stanu izolacji po stronie prądu stałego,
• wykrywanie i przerywanie zwarć łukowych DC.

Z punktu widzenia ochrony przeciwpożarowej jest to bardzo istotne. Uszkodzone złącze, przewód albo nieprawidłowo wykonane połączenie może doprowadzić do powstania łuku elektrycznego, który stanowi realne źródło zapłonu.

5. Czujka dymu w pomieszczeniu z falownikiem

Pomieszczenie, w którym znajduje się falownik lub rozdzielnica PV, zgodnie z projektem ma zostać wyposażone w co najmniej jedną autonomiczną czujkę dymu, chyba że pomieszczenie jest już chronione przez odpowiedni system sygnalizacji pożarowej lub stałe urządzenie gaśnicze.

To pozornie niewielki wymóg, ale dla budynków jednorodzinnych ma duże znaczenie. Czujka dymu kosztuje niewiele, a może umożliwić wykrycie zagrożenia jeszcze zanim pożar rozwinie się w konstrukcji budynku.

6. Fotowoltaika na dachu – wymagania pożarowe

Projekt szczegółowo reguluje również instalowanie modułów na dachach. Pojawiają się wymagania dotyczące m.in. nierozprzestrzeniania ognia przez przekrycie, podziału dużych instalacji na sektory oraz zachowania odległości od elementów oddzielenia przeciwpożarowego, klap dymowych i urządzeń wymagających dostępu.

W odniesieniu do domów jednorodzinnych przewidziano część wyjątków od wymagań charakterystycznych dla większych budynków. Nie oznacza to jednak braku wymagań – kluczowe pozostają właściwy dobór elementów, poprawny montaż oraz ograniczenie możliwości przeniesienia pożaru.

7. Oznakowanie budynku z instalacją PV

Projekt przewiduje również obowiązek oznakowania budynku informacją o występowaniu instalacji fotowoltaicznej zgodnie z odpowiednią Polską Normą.

Takie oznaczenie nie jest elementem dekoracyjnym. Dla strażaków przystępujących do działań jest informacją, że na obiekcie może występować napięcie po stronie DC także po odłączeniu standardowego zasilania.

A co z instalacjami powyżej 6,5 kW? Ten obowiązek już istnieje

Niezależnie od procedowanych Warunków Technicznych nadal obowiązują przepisy Prawa budowlanego dotyczące urządzeń fotowoltaicznych o mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 6,5 kW.

W takim przypadku projekt urządzeń PV wymaga uzgodnienia z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, a po wykonaniu instalacji należy zawiadomić właściwy organ Państwowej Straży Pożarnej.

Czy każdy nowy dom będzie musiał mieć fotowoltaikę?

To jeden z najciekawszych elementów projektu. W dziale dotyczącym wykorzystania energii promieniowania słonecznego zapisano, że budynek mieszkalny ma być wyposażany w urządzenia lub instalacje wykorzystujące energię słoneczną do wytwarzania energii elektrycznej lub ciepła.

Według projektu przepis dotyczący budynków mieszkalnych miałby wejść w życie 31 grudnia 2029 r.. Nie oznacza więc obowiązku natychmiastowego montażu PV na każdym istniejącym domu. Co do zasady nowe Warunki Techniczne stosuje się przy projektowaniu i budowie oraz w odpowiednim zakresie przy przebudowie, nadbudowie czy zmianie sposobu użytkowania.

Warto też zauważyć, że przepis mówi o wykorzystaniu energii słonecznej, a więc nie ogranicza rozwiązania wyłącznie do klasycznych paneli fotowoltaicznych.

Fotowoltaika i magazyn energii będą coraz częściej projektowane razem

Projekt nowych WT wprost wskazuje, że przy wykorzystaniu instalacji słonecznych należy rozważyć zastosowanie magazynu energii BESS. Jednocześnie dla magazynów o pojemności nominalnej powyżej 2 kWh przewidziano osobny zestaw wymagań bezpieczeństwa.

To pokazuje kierunek zmian: domowa energetyka ma być traktowana jako jeden system – fotowoltaika, falownik, magazyn energii, zabezpieczenia i instalacja budynku.

Co powinien zrobić właściciel domu planujący PV?

Na obecnym etapie nie ma powodu, aby wstrzymywać inwestycję. Warto natomiast projektować ją tak, by bezpieczeństwo pożarowe nie było dodatkiem wykonywanym dopiero po zamontowaniu paneli.

Przed realizacją warto zwrócić uwagę na:

• trasę przewodów DC,
• miejsce montażu falownika i rozdzielnicy,
• rodzaj konstrukcji i pokrycia dachu,
• ochronę odgromową i uziemienie,
• zabezpieczenia przed zwarciem łukowym,
• możliwość bezpiecznego odłączenia instalacji przez ekipy ratownicze,
• oznakowanie instalacji,
• obowiązek uzgodnienia projektu i zgłoszenia do PSP w przypadku mocy powyżej 6,5 kW.

Nowe WT 2026 – rewolucja czy uporządkowanie rynku?

Z punktu widzenia ochrony przeciwpożarowej kierunek zmian jest czytelny: instalacja PV ma być traktowana jak pełnoprawna instalacja techniczna budynku, której sposób zaprojektowania wpływa na bezpieczeństwo mieszkańców i ratowników.

Część projektowanych wymagań może zwiększyć koszt wykonania instalacji, ale jednocześnie ogranicza rozwiązania przypadkowe – przewody prowadzone bez przemyślenia, falowniki montowane na palnych podłożach czy brak możliwości szybkiego ograniczenia napięcia podczas pożaru.

Najważniejsze będzie jednak ostateczne brzmienie rozporządzenia. Projekt z 6 sierpnia 2026 r. jest na końcowym etapie prac legislacyjnych, dlatego inwestorzy, projektanci i instalatorzy powinni śledzić publikację finalnego aktu.

Potrzebujesz konsultacji w zakresie ochrony przeciwpożarowej instalacji fotowoltaicznej?
IGNOX – Kompleksowe Usługi BHP i PPOŻ
www.ignox.pl

Źródła i podstawa prawna

• Projekt nowych Warunków Technicznych – notyfikacja TRIS 2026/0422/PL
• Ministerstwo Rozwoju i Technologii – informacje o projekcie nowych WT
• Gov.pl – uzgodnienie projektu PV z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych

Artykuł ma charakter informacyjny i opisuje stan prac legislacyjnych na 11 września 2026 r. Przed realizacją inwestycji należy każdorazowo zweryfikować aktualne brzmienie obowiązujących przepisów.